Sibernetik Robot Biliminde Çalışmalar Yapan İlk Kişi El Cezerî

el cezeri sibernetik robot bilimi

12. yüzyılda yaşadığı tahmin edilen El Cezerî, Cizre’de dünyaya gelmiştir. Robotik ile ilgili bilinen en eski kayıt ona aittir. Eseri Kitabul Hiyel yüzyıllar boyunca Avrupa üniversitelerinde ders kitabı olarak okutulmuştur. Kitabında resmini çizdiği robotlar Amed İçkale sarayında yapılıp kullanılmıştır. Sarayda bir çok iş, onun yaptığı robotlar aracılığıyla yapıldı. Mesela hükümdara abdest alması için su döken bir robot vardı. Ayrıca hükümdara ve misafirlere içecek sunan, onları eğlendirmek için saz, tef çalan robotlar, tavus kuşu makineleri, su, kandil saatleri, otomatik abdest alma makinesi ve bunun gibi pek çok otomatik alet, sarayda kullanıldı.

Onun yaşadığı çağda elektrik, elektromanyetik güçler yoktu. Kendisi çalışmalarında su gücü ve basınç tesirinden yararlandı. Günlük yaşamımızda işimizi kolaylaştıran pek çok teknolojik aletin ilk temellerini o atmıştır. Otomatik kapılar, kuyulardan suyu çeken aygıtlar, otomatik kontrol sistemleri onun zamanında bulundu. Onun birçok aleti yer çekimi kuvvetiyle çalıştı. Ayrıca yatay eksenli yel değirmenleri üzerinde de çalışmıştır. Yatay eksenli yel değirmenleri ilk olarak Avrupa’da değil, yüzyıllar önce Anadolu’da El Cezerî ile ortaya çıkmıştır.

Kısacası, modern mühendisliğin, robotik biliminin, sibernetiğin bu seviyeye gelmesinde El Cezerî’nin çok önemli katkıları olmuştur.

Follow @dostsozusitesi